scheidingsplein voor betrokkenen
Wat kun jij doen?
Wanneer iemand in je omgeving gaat scheiden, wil je helpen. Maar hoe doe je dat op een manier die écht steunend is? Wat zeg je wel of juist niet, en hoe blijf je dichtbij zonder partij te kiezen? Dat vinden veel mensen lastig, terecht. Een scheiding raakt niet alleen ouders en kinderen, maar ook de mensen om hen heen. Juist jouw aanwezigheid kan dan het verschil maken.
Kies hieronder en ontdek ook het lokale hulpaanbod in jouw gemeente.
Begrijp wat er speelt
Een scheiding is zelden zwart-wit. Elke ouder heeft zijn of haar eigen waarheid, het eigen verhaal over wat er is gebeurd en waarom. Als betrokkene is het belangrijk dat je met beide waarheden kunt omgaan, zonder te hoeven kiezen.
Blijf neutraal, ook als je dichtbij één van beiden staat. Je hoeft het niet eens te zijn met wat er is gebeurd om steunend te zijn. Het enige wat je hoeft te doen, is blijven luisteren met een open hart.
Zo kun je écht helpen
Luister zonder oordeel
Probeer te luisteren zonder adviezen of meningen klaar te hebben. Zeg liever: “Dat klinkt moeilijk, hoe gaat het nu met je?” dan “Je moet proberen verder te gaan.”
Blijf neutraal
Laat merken dat je er voor beiden bent. Praat niet negatief over een van de ouders, zeker niet waar kinderen bij zijn. Kinderen voelen spanningen haarfijn aan en raken verstrikt als volwassenen partij kiezen.
Toon begrip, maar bewaak je eigen rust
Je mag geraakt zijn door de situatie, ook jij beleeft verlies. Er verandert iets in de familie, in vriendschappen, in gewoontes. Dat mag pijn doen. Blijf goed voor jezelf zorgen, want alleen dan kun je ook echt steunend zijn voor anderen.
Blijf in contact
Sommige mensen trekken zich terug omdat ze niet weten wat ze moeten zeggen. Toch is het belangrijk om in contact te blijven, al is het maar met een klein berichtje. Een scheiding is geen korte fase, maar een proces dat tijd vraagt.
“Ik denk aan je. Als je wilt praten of samen iets wilt doen, laat het me weten.” Dat is vaak al genoeg om iemand zich minder alleen te laten voelen.
Een scheiding verandert de vorm van een gezin, maar niet de liefde eromheen. Met aandacht, respect en een open houding kun jij helpen om die liefde voelbaar te houden, voor ouders, voor kinderen en voor jezelf.
Tips
Voor opa's & oma's
Een scheiding raakt ook grootouders. Je blijft altijd opa of oma. Die rol verandert niet, ook niet na een scheiding. Je ziet je kind verdrietig, en je kleinkinderen proberen hun draai te vinden. Dat is zwaar. Maar juist jullie rol is belangrijk, als rustpunt en veilige haven.
- Praat met je zoon of dochter over wat zij van je verwachten, en wat jij zelf wilt.
- Probeer het contact met je (ex-)schoondochter of (ex-)schoonzoon niet te verbreken, ook al is dat moeilijk.
- Zeg niets negatiefs over de andere ouder waar de kleinkinderen bij zijn.
- Maak afspraken over contactmomenten met de kleinkinderen, in overleg met de ouders.
Tips
Voor stiefouders
Als stiefouder bevind je je in een bijzondere positie. Je wilt liefde en stabiliteit brengen, maar het is niet altijd eenvoudig. Je deelt verantwoordelijkheid, maar niet automatisch het gezag. En kinderen hebben tijd nodig om te wennen. Gemiddeld duurt het zeven jaar voordat een samengesteld gezin tot een nieuw evenwicht komt. Wees geduldig.
- Geef de kinderen tijd om te wennen aan de nieuwe situatie.
- Praat samen over hoe jullie nieuwe gezin eruitziet.
- Behandel alle kinderen gelijk, regels gelden voor iedereen.
- Stel je eigen kinderen gerust dat ze nog steeds net zo belangrijk voor je zijn.
- Maak samen een stiefplan: afspraken over regels, tradities en tijd met elkaar.
- Kijk ook op de website Stiefacademie Nederland voor meer informatie
Tips
Voor broers, zussen, vrienden en buren
Echte steun is niet alleen in crisismomenten belangrijk, maar vooral in de stilte daarna. Ook als familielid of vriend kun je veel betekenen:
- Wees beschikbaar, zonder te oordelen.
- Vraag: “Wat heb je nodig?” in plaats van “Hoe gaat het met de scheiding?”
- Nodig de ouder of het kind eens uit voor iets luchtigs.
- Blijf contact houden, juist ook maanden later als het “ergste” voorbij lijkt.
Steun voor kinderen
Voor kinderen is een scheiding vaak verwarrend. Ze willen niet kiezen en hopen dat alles weer wordt zoals vroeger. Kinderen onthouden niet wat je zegt, maar wél hoe veilig ze zich bij jou voelen. Wat kun jij doen?
- Blijf neutraal en respectvol over beide ouders.
- Luister als het kind wil praten, maar dwing dat niet af.
- Herinner hen eraan dat het niet hun schuld is.
- Wees een veilige, stabiele volwassene, een plek zonder spanning.
Als je je zorgen maakt over veiligheid
Soms maak je je als betrokkene zorgen over de veiligheid van een kind of een volwassene. Bijvoorbeeld omdat je veel spanning ziet, signalen van angst merkt of het gevoel hebt dat iemand wordt gecontroleerd of onder druk staat.
Het is belangrijk om deze zorgen serieus te nemen. Je hoeft het niet alleen op te lossen, maar je kunt wel iets betekenen. Praten met de ouder(s) of het kind, als dat veilig kan, is vaak een eerste stap. Soms helpt het al om te luisteren en steun te bieden.
Twijfel je of maak je je echt zorgen over de veiligheid? Dan kun je advies vragen bij Veilig Thuis. Dat kan ook anoniem. Zij denken met je mee over wat passend is en welke stappen wel of niet nodig zijn. Samen kun je kijken wat het beste is voor de situatie.
Villa Pinedo
Voor broers, zussen, vrienden en buren
Lieve opa’s, oma’s, tantes, ooms, neven, nichten, buren en vrienden. We weten dat jullie er, net als wij, niet om hebben gevraagd dat onze ouders gingen scheiden. Maar jullie hebben er, net als wij, wel mee te maken. En ja, jullie kunnen ons helpen…
Binnenkort vindt er een gratis bijeenkomst voor ouders plaats in jouw regio!
Een waardevolle informatieve avond, er zijn ervaringsdeskundigen die hun verhaal delen en professionals aanwezig die jou kunnen ondersteunen. Een bijeenkomst geeft altijd nieuwe inzichten en helpt écht.